Vrijspraak voor marinier Eric O.
Uitgegeven: 4 mei 2005 09:32
Laatst gewijzigd:
4 mei 2005 13:29
ARNHEM - Het gerechtshof in Arnhem heeft marinier Eric O. woensdag vrijgesproken, zoals de rechtbank eerder
deed. De 44-jarige sergeant-majoor werd verdacht van het overtreden
van de geweldsinstructies voor Nederlandse militairen in Irak
waardoor volgens het Openbaar Ministerie (OM) in december 2003 een
Irakees onnodig werd gedood.
Het OM had hiervoor zes maanden voorwaardelijke militaire
detentie en 240 uur taakstraf geëist.
Het hof begon woensdagochtend met de mededeling dat de marinier
vrijgesproken wordt. Toen de voorzitter
van het gerechtshof de vrijspraak meedeelde, brak er een luid
applaus los in de zaal. Eric O. omarmde zijn advocaat mr G.J.
Knoops.
Het gerechtshof deelde daarna een sneer uit naar
het OM. Hoewel het OM volgens het hof in zijn recht stond vervolging
in te stellen, heeft justitie de zaak in eerste instantie veel te
zwaar ingezet, aldus het hof. Dat kwam mede doordat het OM
'kennelijk onvoorbereid was hoe een dergelijk incident aan te
pakken'.
Zo heeft de voorzitter van het college van procureurs-generaal,
J. de Wijkerslooth, geen terughoudendheid in acht genomen over de
zaak tijdens een interview in het televisieprogramma NOVA in
januari in 2004. En dat had hij wel moeten doen, meende het hof.
'Vanwege de geruchtmakende zaak had justitie rekening moeten
houden met overbelichting, maar dat is hier niet gebeurd.' Toch
heeft dit geen nadeel opgeleverd voor de marinier, oordeelde het
hof.
Ook stelde het hof dat het onderzoek van het OM naar het
schietincident niet volledig is geweest. Zo is de Nederlandse
bataljonscommandant in Irak, overste Oppelaar, nooit door het OM
gehoord. Het was pas tijdens het hoger beroep dat hij op verzoek
van de verdediging zijn verhaal kwam doen.
Ook onvolledig
forensisch onderzoek op het lichaam van het Iraakse slachtoffer
noemde het hof 'een hiaat'. Toch heeft het OM niet zulke steken
laten vallen, dat vervolging niet op zijn plaats was.
Daarnaast heeft het OM volgens het hof de toepassing van de
internationale regels rond de dienstvoorschriften voor militairen
in het buitenland te eenzijdig uitgelegd, waardoor het OM een
militair in feite juridische rugdekking heeft ontzegd. En dat
terwijl deze juist ter bescherming van een militair zijn, aldus het
hof.
Volgens het hof moet een militair in het veld weten waar hij aan
toe is, wat hij wel en wat hij niet mag. Daarom moet het militaire
strafrecht 'robuust' zijn.
Volgens het hof moest O. die dag opereren onder moeilijke en
hectische omstandigheden. 'O. was tijdens die opdracht de meest
ervaren marinier en hoogste in rang, dus hij kon beoordelen of het
gevaar van overlopen reëel was.' Dat was vanuit het oogpunt van
het beschermen van zijn eigen mensen 'onaanvaardbaar', aldus het
hof.
Ook was het van mening dat O. met het afvuren van de
waarschuwingsschoten 'binnen zijn bevoegdheden bleef en niet grof
en aanmerkelijk onvoorzichtig heeft gehandeld, zoals het OM
stelde'.
De uitspraak van het gerechtshof is volgens de advocaat van Eric O., raadsman G.J. Knoops, een
'volkomen terechte vingerwijzing' aan het adres van het OM. Knoops toonde zich blij en opgelucht over de vrijspraak voor
zijn cliënt. Een mogelijke cassatie van het OM bij de Hoge Raad
noemde Knoops een 'onnodige verlenging van de lijdensweg van Eric
O'.
Volgens Knoops hebben de rechters justitie op meerdere punten
terechtgewezen. 'Het OM was onvoldoende voorbereid op een
dergelijk incident, er was onvoldoende kennis over militaire zaken
en het onderzoek is onvolledig geweest.' Bovendien stelt het hof
dat de militaire missie in Irak niet te vergelijken is met een
politie-optreden in Nederland. 'Dat deed het OM wel en dat was een
volkomen verkeerd uitgangspunt', aldus Knoops.
Namens het OM liet pers-advocaat-generaal A. Welschen weten dat
justitie nadenkt over een eventuele cassatie bij de Hoge Raad.
Volgens hem wil justitie helderheid over de internationale
geweldsinstructies, de zogenoemde rules of engagement (ROE's) en de
daarvan afgeleide Nederlandse geweldsinstructies. Voor rechtbank en
gerechtshof golden ook de ROE's als dienstvoorschrift voor de
Nederlandse wet. Het OM vindt dat een 'juridisch aspect dat
voorgelegd zou kunnen worden aan de Hoge Raad', aldus Welschen.
Hij legde de kritiek van de rechters grotendeels naast zich
neer. 'De opmerkingen over procureur-generaal De Wijkerslooth
laten wij maar voor rekening van het hof.' Verder vindt het OM dat
er binnen de organisatie wel degelijk voldoende kennis en begrip
van de militaire situatie ter plekke is, aldus Welschen. 'Het hof
oordeelt achteraf, het OM moest indertijd direct handelen.'
(c) ANP
Bron "Vrijspraak voor marinier Eric O." : nu.nl
Hoofd index pagina van "Vrijspraak voor marinier Eric O."
|
|
|
|